قرص اورژانسی چیست و در چه صورتی اثر نمی‌کند؟

کد نظام پزشکی 108666

پزشک تاییدکننده: دکتر آزاده مهدیان

جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی از دانشگاه علوم پزشکی تهران و دارای مدرک تکمیلی سونوگرافی و لاپاراسكوپی پیشرفته از دانشگاه تهران

کد نظام پزشکی: 108666

قرص اورژانسی یکی از روش‌های پیشگیری از حاملگی بعد از رابطه جنسی محافظت نشده است و بسیاری از زنان احتمال دارد در شرایط خاص به آن نیاز پیدا کنند. این قرص به‌دلیل دوز بالای ترکیبات هورمونی می‌تواند زمان‌بندی پریود را کمی جابه‌جا کند. آگاهی از عوارض قرص اورژانسی کمک می‌کند شرایط را بهتر مدیریت کنید و کنترل بیشتری روی تغییرات جسمی و روحی خود داشته باشید.

قرص اورژانسی چیست؟

قرص اورژانسی در واقع دارویی برای مداخله هورمونی کوتاه‌مدت است که بعد از مصرف، چرخه طبیعی قاعدگی را برای مدتی تغییر می‌دهد.

این تغییرات همیشه برای همه یکسان نیست و از فردی به فرد دیگر تفاوت دارد. در این میان، تصور اشتباهی در برخی زنان شکل گرفته که استفاده از قرص اورژانسی برای پریود شدن سریع کاربرد دارد، درصورتی‌که این قرص هیچ نقشی در جلو انداختن قاعدگی نداشته و حتی ممکن است باعث تأخیر آن شود.

انواع مختلفی از این قرص مثل نوع تک‌دوز یا قرص اورژانسی دوتایی را می‌توان در صورت نیاز تهیه کرد که همه آن‌ها یک ویژگی مشترک دارند: ایجاد تغییرات کوتاه‌مدت هورمونی که می‌تواند روی زمان‌بندی پریود اثر بگذارد.

عوارض قرص اورژانسی روی پریود چیست؟

قرص اورژانسی با ترکیبات هورمونی خاصی که دارد می‌تواند چرخه قاعدگی را تحت تاثیر قرار دهد. مهم‌ترین عوارض قرص اورژانسی بر پریود شامل موارد زیر است:

• تاخیر در پریود
• خونریزی نامنظم و لکه‌بینی
• پریود سبک‌تر یا سنگین‌تر
• طولانی شدن یا کم شدن دوره پریود
• افزایش درد پریود
• تغییرات در سندرم پیش از قاعدگی

البته در بیشتر مواقع این تغییرات موقتی هستند و چرخه قاعدگی در دوره بعدی به حالت طبیعی برمی‌گردد.

عوارض قرص اورژانسی بر پریود چقدر طول می‌کشد؟

عوارض قرص اورژانسی معمولا کوتاه‌مدت هستند و بیشتر تغییرات تا شروع دومین پریود بعد از قرص اورژانسی از بین می‌روند. با این‌حال اگر هرکدام از موارد زیر را تجربه کردید، بهتر است با پزشک مشورت کنید:

• لکه‌بینی یا خونریزی که بیش از یک هفته طول بکشد
• پریود نشدن تا سه تا چهار هفته پس از مصرف قرص
• درد شدید یا غیرمعمول در ناحیه زیر شکم طی ۳ تا ۵ هفته بعد از مصرف

عوارض کوتاه‌‌مدت قرص اورژانسی

استفاده از قرص‌های اورژانسی برای پریود شدن سریع روش مناسبی نیست و نباید به‌طور مداوم برای جلوگیری از بارداری استفاده شود. علاوه ‌بر تاثیر قرص اورژانسی بر پریود، این دارو عوارض کوتاه مدتی هم برای زنان دارد:

• حالت تهوع
• سرگیجه
• سردرد
• تاثیر بر پریود
• دردهای شکمی
• کاهش میل جنسی
• تغییر در خلق‌وخو
• احساس درد و حساسیت در پستان

چند روز بعد از خوردن قرص اورژانسی پریود می‌شویم؟

بعد از مصرف قرص اورژانسی، پریود معمولا در همان بازه همیشگی شما شروع می‌شود اما کاملا طبیعی است که چند روز جلو یا عقب بیفتد.

در بعضی زنان پریود ۳ تا ۵ روز زودتر شروع می‌شود و در بعضی دیگر ممکن است تا یک هفته دیرتر اتفاق بیفتد. این تغییرات به‌خاطر واکنش بدن به دوز بالای هورمون است و جای نگرانی ندارد.

گاهی دومین پریود بعد از قرص اورژانسی هم تحت تاثیر قرار می‌گیرد و زمان پریود دوم بعد از قرص اورژانسی ممکن است یکی دو روز با ریتم همیشگی فرق داشته باشد.

اگر تاخیر بیشتر از ۱۰ تا ۱۴ روز شد و احتمال بارداری وجود داشت، توصیه می‌کنیم به پزشک مراجعه کنید یا تست بارداری بدهید. منظور از تست بارداری، آزمایش خون است و بیبی‌چک دقت لازم را ندارد.

مقاله مرتبط:

پریود چیست و چرا زنان پریود می‌شوند؟

پریود یا عادت ماهانه، فرایندی طبیعی در بدن زنان است که از دوران بلوغ آغاز می‌شود و معمولاً تا یائسگ ... مطالعه

علت پریود نشدن بعد از قرص اورژانسی چیست؟

اگر بعد از مصرف قرص اورژانسی پریود نشدید، دلایل زیر ممکن است نقش داشته باشند:

تاثیر هورمونی قرص: ترکیبات قرص اورژانسی می‌تواند تخمک‌گذاری را به تاخیر انداخته و اگر قبل از تخمک‌گذاری مصرف شود، زمان پریود را جابه‌جا کند.

بارداری: اگر پریود بیش از یک هفته تاخیر داشته باشد، احتمال بارداری وجود دارد. به دلیل افزایش احتمال بارداری خارج رحمی پیگیری ضرورت دارد.

اختلالات چرخه پریود: بعضی از زنان به‌طور معمول سیکل قاعدگی نامنظمی دارند و قرص اورژانسی می‌تواند این شرایط را تشدید کند.

عوامل فیزیکی و روانی: استرس، تغییر وزن یا بیماری‌های زمینه‌ای، پس از مصرف این قرص ممکن است در عقب افتادن پریود نقش داشته باشند.

کلام پایانی

تجربه تغییرات قاعدگی بعد از مصرف قرص اورژانسی طبیعی است و در بیشتر موارد جای نگرانی نیست. عوارض قرص اورژانسی بر پریود می‌تواند با طولانی شدن پریود بعد از مصرف قرص اورژانسی، بی‌نظمی در دومین پریود، تغییر در شدت خون‌ریزی و… بروز ‌کند.

به‌طور کلی بدن شما بعد از یکی دو بار پریود شدن، به شکل طبیعی‌ خود برمی‌گردد. این تغییرات بخشی از واکنش طبیعی بدن به هورمون‌های قوی موجود در قرص است و نشانه مشکلی جدی نیست. فراموش نکنید که این روش نباید جایگزین روش‌های پیشگیری از بارداری شود و تعداد دفعات مصرف این قرص در طول سال باید محدود بماند.

سوالات متداول قرص اورژانسی

چرا بعد از قرص اورژانسی پریود نمی‌شویم؟

قرص اورژانسی با ایجاد اختلال موقتی در آزاد شدن تخمک، زمان‌بندی چرخه قاعدگی را به‌هم می‌زند و ممکن است باعث تاخیر شود. این تاخیر معمولا چند روز تا یک هفته طول می‌کشد و به‌محض اینکه بدن دوباره وارد چرخه طبیعی شد، پریود شروع می‌شود.

منبع: NHI، Cloudninecare